Бөек Ватан сугышы еллары-Россия һәм дөнья тарихы өчен мөһим чор, көндәлек тормыш кына түгел, спорт тормышы да үзгәрде. Җиңүнең 80 еллыгына сугыш чорындагы спортның роле турында сөйләрбез һәм ил геройларын, аларның батырлыкларын һәм истәлекле май көнен якынайткан төп вакыйгаларны искә төшерербез. 1941 елның җәендә фронтка киткән иреклеләр арасында спортчылар һәм тренерлар бар иде, әмма Россия гражданнарының физик тәрбиясе барыбер ил тылында үсүен дәвам итте.
Сугышның беренче айларында ук бомбалар атыла торган Мәскәүдә туплы хоккей буенча Кубок, тимераякта шуу буенча ярышлар, шулай ук шахмат буенча шәһәр беренчелегенә ачык чемпионат узды. Әмма сугышның беренче ярты елында ярышлар икенче планга күчте, СССР гражданнары тылда җиңүне тырышып яуладылар. "Барысы да фронт өчен! Барысы да фашизмны җиңү өчен!"армия сафларына алынмаган спортчылар һәм физкультурачылар тылда тырышып эшләделәр: солдатларга гуманитар ярдәм җыеп, икмәк һәм яшелчәләр үстереп, корал коеп кына калмадылар, сугыш шартлары кырыс булган кешеләрне дә әзерләделәр.
Алар корал белән һәм аннан башка көрәш, шулай ук йөгерү һәм йөзү күнекмәләрен үстергән спорт-хәрбиләштерелгән чаралар оештырганнар һәм үткәргәннәр. 1941 елның июненнән ноябренә кадәр мондый ярышларда 5000 кеше катнаша. Спортчы кызлар да читтә калмады. Алар шулай ук җиңү өчен барысын да эшләделәр. Алар эшчәнлегенең төп юнәлешләреннән берсе дәвалау эше һәм медицина булган. Илнең җыелма командалары вәкилләре дә шәфкать туташы була. Шулай ук сугышка кадәрге иң яхшы спортчылар күп кенә физкультура һәм спорт оешмаларын җитәкләделәр, аларның җитәкчеләре фронтка илне сакларга киттеләр. Яралы солдатлар дәвалану һәм реабилитация узган госпитальләр өчен хезмәткәрләр дә таләп ителә. Шулай итеп, физик культура һәм спорт комитеты физкультура укытучылары өчен дәвалау гимнастикасы буенча курслар оештырган, алар соңыннан фронтовикларга сугышлардан терелергә һәм алгы сызыкка кайтырга ярдәм иткән. Гади вакыт булмаса да, кешеләр даими рәвештә киеренкелектә була алмады – спорт игътибарын читкә юнәлтергә һәм тыныч тормышка кайтырга ярдәм итте. Тора-бара тулы канлы ярышлар үткәрелә башлады: башта шәһәр, аннары төбәк ярышлары. Аларда тылда калган спортчылар гына түгел, соңыннан спортны тормышның аерылгысыз өлеше иткән иреклеләр дә катнашты. Фашистлар тарафыннан атуларга карамастан, СССР гражданнары спорт традицияләрен хөрмәт итә һәм саклый.
Милли электрон китапханә материаллары буенча
Фото: Россия Сугышчан сәнгатьләр берлеге



